Okul öncesi bilişsel beceriler nelerdir ?

Sensal

Global Mod
Global Mod
[color=]Okul Öncesi Bilişsel Beceri Nedir? 5 Yaşındaki Bir Çocuk Nasıl Einstein Olur?[/color]

Herkese merhaba! Bugün gelin, okul öncesi bilişsel beceriler konusunu eğlenceli bir bakış açısıyla ele alalım. Çünkü bilişsel beceriler dediğimiz şey, 5 yaşındaki bir çocuğun sizi alt etmek için kullanacağı zekâ oyunlarından farksız! “Anne, bunu yapamam” demeden önce bir kez daha düşünün, çünkü o küçük beyin aslında dünyayı fethetmeye çoktan karar vermiş olabilir!

Peki, okul öncesi bilişsel beceriler dediğimizde, 3 yaşındaki bir çocuğun neden bir puzzle'ı 5 dakikada çözebileceğini veya 4 yaşındaki birinin size her türlü evcil hayvanı adını sayarak zorlayabileceğini nasıl açıklayacağız? Bu yazıda, o muazzam beyinlerin neler yapabildiğini biraz mizahi bir şekilde inceleyeceğiz. Hadi gelin, beynin nasıl çalıştığını öğrenelim ve forumda biraz gülümseyelim!

[color=]Bilişsel Beceri: Beynin Aksiyon Filmi![/color]

Okul öncesi dönemde çocukların bilişsel becerileri, aslında bir aksiyon filminden farksız. Kafalarındaki sinyaller, sürekli bir “hızlı ve öfkeli” modunda çalışıyor. Çocuklar, dünya hakkında her türlü bilgiye delice bir merakla saldırırken, biz yetişkinler, onlara “Evet, tamam çocuklar, o kadar soru sormayın!” demek zorunda kalıyoruz. Aslında, çocukların bu dönemde edindikleri bilişsel beceriler, sadece o anki oyunları değil, onların tüm hayatlarını şekillendirecek temel becerilerdir. Ama tabii ki, eğlenceli bir dille bakarsak, bu beceriler bir nevi “zihinsel süper güçler” gibidir.

Şimdi, bu küçük beyinler neler yapabiliyor bir göz atalım.

[color=]1. Dil Gelişimi: “Anne, niye?” - “Çünkü!”[/color]

Çocuklar, okul öncesi dönemde dil becerilerini geliştirirler, ama bu bazen size bir tür "Yıldız Savaşları" sahnesi gibi gelir. Çünkü her şey hakkında sürekli soru sorarlar! “Anne, neden güneş var?” veya “Baba, niye yemeğimde tuz var?” Cevap verebilmek bazen zor olsa da, bu tür sorular çocukların çevrelerindeki dünyayı anlamlandırmalarına ve dil becerilerini geliştirmelerine yardımcı olur. Bu beceri aslında bir strateji gibidir: “Ne kadar fazla soru sorarsam, o kadar fazla bilgi edinirim!”

Ve erkeklerin bu konudaki yaklaşımını nasıl ele alalım? Mesela, küçük bir erkek çocuğu bu konuda stratejik düşünür: “Eğer anneme 10 kez 'Neden?' dersem, sonunda bana 'Bunun cevabı yok, seni seviyorum!' der, ki bu da kazanmak demek!” Aferin küçük stratejist! O beyin, çok çalışıyor.

Kadınlar ise daha empatik bir yaklaşımla bu sorulara cevap verir. “Biliyor musun, güneş var çünkü seni seviyorum ve senin ışığın gibisin!” Diyecekler ki, bazen gerçekten sadece sevgiyle her soruyu açıklamak gerek. 😅

[color=]2. Hafıza: Hatırladım, Hatırlayacağım![/color]

Okul öncesi çocuklar, bellek gelişimi konusunda büyük bir atılım yaparlar. Onlar, daha önce gördükleri veya yaşadıkları olayları hatırlama yeteneklerini hızla geliştirirler. Hatırladıkları şeyler bazen oldukça ilginçtir, mesela geçen yıl aynı saatte oynadıkları bir oyunun detaylarını hatırlayabilirler. Tabii biz yetişkinler, "Dün ne yediğimi unuttum, ama o küçük hatırlama olayı neydi?" diye düşünürken, çocuklar bir haftalık tatil detaylarını ezbere sıralayabilir.

Erkekler, hafıza konusunda daha çözüm odaklı yaklaşır. “Bugün ne yapmam gerektiğini unutmuş olabilirim, ama hatırlamam gereken en önemli şey, annem bana ne zaman 'Yapma' dedi!” Diye düşünebilirler. Yani erkeklerin hafızası bazen tamamen hayatta kalma ve 'kurallara uymama' üzerine şekillenmiş olabilir!

Kadınlar ise hafızayı daha çok ilişki odaklı kullanırlar. “Ah, küçük bir şey unuttum, ama hatırlayabileceğim her anıyı seninle paylaştım, çünkü seninle olan her şey özel!” Yani hafızalarındaki o güzel anılarını daha çok kişisel bağlarla hatırlarlar. Bu, duygusal zekâlarının bir sonucu olabilir!

[color=]3. Problem Çözme: Minik Beyinler, Büyük Stratejiler[/color]

Okul öncesi çocuklar, problem çözme konusunda oldukça yaratıcıdırlar. Çeşitli engelleri aşmak, oyunları çözmek, oyuncaklarını birleştirip yeni şeyler yapmak onlar için bir günlük iş gibidir. Onlar için “Çocukluk problem çözme becerisi” dediğimizde, aslında bir tür “Süper Zeka ve Süper Yaratıcılık” karışımından bahsediyoruz.

Mesela, bir çocuk legolarla devasa bir ev yapmaya çalışıyorsa, çözüm odaklı bir erkek yaklaşımı şöyle olabilir: “Eğer duvarları daha kısa yaparsam, evim çok daha büyük olur!” Ama kadın yaklaşımı daha estetik bir çözüm olabilir: “Evim çok güzel olsun, içine hepimizin sığacağı bir oda yapalım, ben de onu güzelleştireyim!” Çocuklar, yaşlarına göre farklı yollarla problem çözme becerilerini geliştirirler ve bu becerileri hayatlarının geri kalanında da kullanacaklardır.

[color=]4. Mantık ve Soyut Düşünme: Vahşi Düşünceler![/color]

Okul öncesi dönemde çocuklar soyut düşünmeye başlarlar, yani hayal kurmaya başlarlar. Onlar için gerçek ve hayal arasındaki çizgi giderek daha bulanık hale gelir. "Kediler neden uçmaz?" veya "Ay neden sabah olmuyor?" gibi sorular aslında çocukların soyut düşünme süreçlerinin bir parçasıdır. O küçük zihin, büyük bir keşif yapmaya başlamıştır!

Erkekler, bu dönemde stratejik düşünmeye başlarlar. "Eğer Ay'a gitmek isteseydim, roketim ne kadar hızlı giderdi?" gibi sorular, onların analitik düşünme becerilerini geliştirmelerine yardımcı olur. Kadınlar ise soyut düşüncelerinde daha çok ilişki ve duygusal bağları düşünürler. “Ay'a gitsem de, orada seni yanında götüremezsem, çok üzülürüm!”

[color=]Tartışma Başlasın![/color]

Şimdi, çocukların okul öncesi bilişsel becerileri hakkında düşündükçe aklınıza neler geldi? Belki bir çocuğun sizin karşınıza çıkıp sorular sorması biraz baş ağrısı yaratabilir ama aynı zamanda dünyanın nasıl işlediğini de sorgulamaya başlıyorlar. Hadi, şimdi şunları tartışalım:

1. Okul öncesi dönemde çocukların bilişsel becerilerinin hızla gelişmesi, onların gelecekteki öğrenme süreçlerini nasıl etkiler?

2. Erkek ve kadın çocuklarının bilişsel gelişimindeki farklılıklar, ilerdeki kişilik ve davranışlarını nasıl şekillendirir?

3. Çocukların hayal dünyası, gelecekteki yaratıcı düşünme ve problem çözme becerilerini nasıl etkiler?

Gelin, bu konuda biraz eğlenceli bir sohbet edelim!